Przy podłączaniu czujki alarmowej łatwo pomylić dwa zaciski oznaczone COM: jeden może być wspólnym stykiem przekaźnika, drugi masą lub zaciskiem wspólnym centrali. Najczęściej styk NC łączy się z COM w obwodzie wejściowym, ale sposób wpięcia zależy od tego, czy konfiguracja centrali to NC, EOL czy 2EOL/NC.
Najpierw ustal, który COM widzisz na urządzeniu
- COM i NC przekaźnika są zwarte w stanie spoczynku, gdy przekaźnik nie jest wysterowany.
- W czujce alarmowej styki alarmowe NC podłącza się zwykle do wejścia Z i zacisku COM centrali.
- NC w konfiguracji centrali wywołuje alarm po rozwarciu obwodu.
- 2EOL/NC wymaga dodatkowo odpowiedniego włączenia styku sabotażowego i rezystorów zgodnych z centralą.
- Nie podawaj napięcia na wejście przeznaczone dla styku bezpotencjałowego, jeśli instrukcja tego nie przewiduje.

COM i NC oznaczają styki, ale nie zawsze ten sam obwód
Na przekaźniku zacisk COM jest stykiem wspólnym, a NC oznacza styk normalnie zamknięty. W stanie spoczynku COM jest połączony z NC; po przełączeniu przekaźnika to połączenie się rozłącza. Słowo „normalnie” odnosi się tu do stanu bez wysterowania przekaźnika.
W centrali alarmowej COM często oznacza zacisk wspólny wejść albo masę, a nie styk przekaźnika. Dlatego nie podłączaj przewodów wyłącznie na podstawie skrótów na obudowie: sprawdź oznaczenia całego urządzenia i schemat z jego instrukcji. Ta sama para COM–NC może pełnić inną funkcję w czujce, module przekaźnikowym i centrali.
W typowym wejściu alarmowym zaciski Z i COM centrali tworzą obwód, który zamyka styk alarmowy czujki. Gdy czujka wykryje zdarzenie, styk NC się rozwiera, a centrala może rozpoznać alarm. Tak działa podstawowa konfiguracja NC, ale sama para przewodów nie zawsze wystarczy do nadzoru sabotażu.
Przy prostym wejściu NC poprowadź obwód przez styk alarmowy
Najpierw wyłącz zasilanie centrali zgodnie z jej instrukcją, a potem ustal, które zaciski czujki są wyjściem alarmowym. W typowym układzie dwa przewody z tej pary prowadzi się do wejścia Z i COM centrali; zasilanie czujki, jeśli go wymaga, podłącza się osobno do właściwych zacisków.
- Sprawdź w instrukcji czujki oznaczenia wyjścia alarmowego, zwykle NC, oraz zacisków zasilania.
- Sprawdź w instrukcji centrali, czy dane wejście ma ustawiony typ obwodu NC.
- Podłącz styk alarmowy NC czujki w obwód między Z a COM, zgodnie ze schematem producenta.
- Podłącz zasilanie czujki tylko do zacisków o napięciu i polaryzacji wskazanych przez producenta.
- Po uruchomieniu sprawdź stan wejścia w trybie testowym, otwierając i zamykając czujkę albo uruchamiając ją zgodnie z instrukcją.
W instrukcji centrali SATEL PERFECTA-IP 32 konfiguracja NC jest opisana jako obwód, w którym rozwarcie powoduje alarm. Nie oznacza to, że każdą centralę można ustawić identycznie: rodzaj wejścia oraz sposób podłączenia muszą odpowiadać jej ustawieniom i dokumentacji.
2EOL/NC pozwala odróżnić alarm od sabotażu
Jeśli chcesz, by centrala rozpoznawała osobno alarm i otwarcie obudowy czujki, sama konfiguracja NC nie wystarczy. Wariant 2EOL/NC wykorzystuje styk alarmowy, styk sabotażowy oraz dwa rezystory parametryczne, dzięki czemu centrala może rozróżnić stan normalny, alarmowy i sabotażowy.
W dokumentacji SATEL PERFECTA-IP 32 podano fabryczne wartości rezystorów dla ustawień EOL i 2EOL: dla 2EOL są to dwa rezystory 1,1 kΩ, a dla EOL jeden 2,2 kΩ. Centrala pozwala zmienić wartości parametryczne, więc te liczby nie są uniwersalnym schematem dla każdego modelu ani każdej konfiguracji. Przed montażem sprawdź ustawienia konkretnego wejścia oraz rysunek połączeń w instrukcji.
Przy czujce z zaciskami TMP nie omijaj obwodu sabotażowego, jeśli ma być nadzorowany. Błędne połączenie może sprawić, że centrala będzie stale sygnalizować naruszenie albo nie odróżni otwarcia obudowy od alarmu z czujki.
Objaw wejścia szybko podpowiada, gdzie szukać pomyłki
Po podłączeniu obserwuj stan wejścia w centrali, zamiast od razu uznawać, że uszkodzona jest czujka. Poniższa tabela pomaga zawęzić przyczynę, ale ostateczny test wykonuj zgodnie z instrukcją urządzeń.
| Sytuacja lub objaw | Prawdopodobna przyczyna | Co zrobić |
|---|---|---|
| Alarm pojawia się od razu po uruchomieniu | Obwód jest rozwarty, przewód trafił na niewłaściwy zacisk albo wejście ma inny typ niż NC. | Sprawdź ciągłość styku alarmowego i konfigurację wejścia, a następnie porównaj przewody ze schematem. |
| Otwarcie czujki nie zmienia stanu wejścia | Podłączono niewłaściwe styki albo wejście nie jest skonfigurowane do obsługi tej czujki. | Ustal, czy używasz wyjścia alarmowego, a nie TMP lub wyjścia przekaźnika o innej funkcji. |
| Centrala zgłasza sabotaż | Styk TMP jest rozwarty, przewód sabotażowy przerwany albo obwód 2EOL/NC wykonano niezgodnie z ustawieniami. | Sprawdź styk TMP, rezystory oraz wybrany typ obwodu w centrali. |
| Przekaźnik działa odwrotnie, niż oczekiwano | Użyto COM–NC, choć układ ma reagować po przełączeniu, albo błędnie rozpoznano stan spoczynkowy. | Sprawdź działanie styków miernikiem przy odłączonym zasilaniu i porównaj wynik ze schematem przekaźnika. |
Przy diagnozie miernikiem badaj sam styk bez zasilania układu, jeśli producent dopuszcza taki pomiar. Nie zwieraj przypadkowych zacisków „na próbę”, bo wejście może mieć inną funkcję lub wymagać rezystorów.
Jeśli to przekaźnik, COM–NC włączasz w obwód sterowany
W module przekaźnikowym COM–NC tworzy tor zamknięty w stanie spoczynku. W praktyce przewód obwodu, który ma pozostać zamknięty do chwili zadziałania przekaźnika, prowadzi się przez parę COM–NC; drugi tor, który ma zamknąć się dopiero po przełączeniu, wykorzystuje zwykle COM–NO.
To rozróżnienie przydaje się przy podłączaniu wejść automatyki domowej, sygnałów alarmowych czy sterowników. Najpierw sprawdź jednak, czy wejście oczekuje styku bezpotencjałowego, czyli samego zwarcia lub rozwarcia bez doprowadzanego napięcia. Jeśli producent wymaga konkretnego napięcia albo polaryzacji, nie traktuj COM–NC jak uniwersalnego wejścia.
Niepewność co do funkcji zacisku to dobry powód, by przerwać montaż i zajrzeć do schematu. Przy instalacji sieciowej lub układzie, którego napięcia i funkcji nie da się pewnie ustalić, podłączenie powinien wykonać elektryk.
Przed zamknięciem obudowy sprawdź reakcję całego układu
Sam fakt, że przewody pasują do zacisków, nie potwierdza poprawnego działania. Test obejmij czujkę, przewody i wejście centrali: sprawdź stan normalny, naruszenie oraz sabotaż, jeśli taki obwód podłączono.
Uważam, że przy domowym systemie alarmowym bezpieczniej trzymać się schematu konkretnego modelu niż kopiować układ z przypadkowego urządzenia. Jeśli w instrukcji nie da się jednoznacznie potwierdzić funkcji zacisków, nie podłączaj ich na chybił trafił.